دانشگاه گلستانپژوهشهای تغییرات آب و هوایی2717-206662120250321Precipitation variability and Annual Rainfall Prediction for Central and
Southeast (SE) Iran using Stochastic Time Series Modelingتغییرپذیری بارش و پیش بینی بارشهای سالانه مرکز و جنوب شرق ایران با استفاده از مدل سریهای زمانی تصادفی12220813610.30488/ccr.2024.458098.1215FAفائزهناظریگروه جغرافیای طبیعی، دانشکده جغرافیا و برنامه ریزی محیطی، دانشگاه سیستان و بلوچستان، زاهدان، ایرانپیمانمحمودیگروه جغرافیای طبیعی، دانشکده جغرافیا و برنامه ریزی محیطی، دانشگاه سیستان و بلوچستان، زاهدان، ایران،0000-0003-2138-0973سید مهدیامیر جهانشاهیگروه آمار، دانشکده ریاضی، آمار و علوم کامپیوتر، دانشگاه سیستان و بلوچستان، زاهدان، ایرانJournal Article20240521The present study sought to investigate precipitation variability and prediction the annual rainfall in central and southeast (SE) Iran using stochastic modeling (time series analysis). For this, the annual rainfall data gathered from 15 synoptic stations in the center and SE of Iran were obtained from Iran Meteorological Organization (IMO). Then, different autoregressive integrated moving average (ARIMA) models were used to fit the time series of annual rainfall in the studied stations. Based on the results, ARMA (2, 1) was found to be the best model fitted to the annual rainfall time series of the stations under study. Excluding the Ferdows and Iranshahr stations with an uptick in the rate of precipitation, the trend of predicted annual precipitation until 2027 was slipping for all the studied stations. The validation indices including MAD (mean absolute deviation), MSE (mean square error), RMSE (root mean square error), and MAE (mean absolute error) were employed to measure the accuracy of annual rainfall forecasts until 2027. According to these indices, the forecasts had substantial errors and were of low accuracy. Such a high rate of errors may be due to the short-term statistics obtained from synoptic stations in these regions. Hence, for modeling in central and SE Iran, future studies are recommended to use different networks of rainfall databases with long-term statistics.هدف اصلی این پژوهش بررسی تغییرپذیری بارش و پیشبینی بارشهای سالانه مرکز و جنوب شرق ایران با استفاده از مدل سریهای زمانی تصادفی است. لذا جهت رسیدن به این هدف اصلی از دادههای بارش سالانه 15 ایستگاه همدید مرکز و جنوب شرق ایران که از سازمان هواشناسی کشور دریافت شد، استفاده گردید. سپس مدلهای مختلفی از خانواده میانگین متحرک خودهمبسته یکپارچه (ARIMA) بر سریهای زمانی بارش ایستگاههای مورد مطالعه برازش داده شدند. نتایج نشان دادند که بهترین مدل برازش داده شده بر سریهای زمانی بارش سالانه ایستگاههای مورد مطالعه ARMA (2, 1) می باشد. بر اساس این مدل مشاهده شد که روند مقادیر پیش بینی شده بارشهای سالانه تا افق 2027 میلای به استثنای دو ایستگاه فردوس و ایرانشهر که روند بارشی آنها افزایشی بوده است، بقیه ایستگاه دارای روند کاهشی بوده اند. برای اندازهگیری دقت پیش بینی بارشهای سالانه تا افق 2027 نیز از چهار معیار اعتبارسنجی MAD، MSE، RMSE و MAE استفاده شد. نتایج این چهار معیار نشان دادند که پیش بینیهای انجام شده دارای خطاهای بسیار زیاد و در نتیجه از دقت پایینی برخوردار هستند. مهمترین دلیلی که در ایجاد خطاهای بسیار زیاد در پیش بینی بارشهای سالانه مرکز و جنوب شرق ایران می توان مطرح نمود طول دوره آماری کوتاه بسیاری از ایستگاههای مرکز و جنوب شرق ایران است. لذا برای این نوع از مدلسازیها در مرکز و جنوب شرق ایران پیشنهاد می گردد از پایگاه دادههای مختلف بارشی شبکه بندی شده که دارای طول دورههای آماری طولانی تری دارند استفاده شود.https://ccr.gu.ac.ir/article_208136_dfb15a61a66d371f2deb5ec531abe6b2.pdfدانشگاه گلستانپژوهشهای تغییرات آب و هوایی2717-206662120250321Review of Climate Change Simulation Studies in Iranمروری بر مطالعات شبیهسازی تغییر آب و هوا در ایران234820798310.30488/ccr.2024.461465.1225FAآیدادیرمجائیدانشجوی دکتری آب و هواشناسی، دانشکده علوم جغرافیایی، دانشگاه خوارزمی، تهران، ایران0009-0000-0950-9274مهریاکبریدانشیار آب و هواشناسی، دانشکده علوم جغرافیایی، دانشگاه خوارزمی، تهران، ایران،0000-0001-5711-2490Journal Article20240606The emergence and manifestation of the consequences of climate change in recent decades and the importance of global warming, lead to research in the field of climate change simulation using general circulation models (GCMs) for future periods of time. A review of the references that have dealt with this matter in Iran, and evaluating of these researches, can identify their methodology and strengths and weaknesses and guide the compensation of shortcomings. The articles that have been published in the field of projection of climate change in Iran; are reviewed and almost 110 articles that were closer to the subject and purpose of the current research analyzed and the content changes of the articles in the last two decades were also compared and evaluated. the results identified the most widely used GCM models and down scale methods and the amount of content changes of the articles in using several models and scenarios and compared the validation of outputs in the last two decades and revealed their improvement and the shortcomings of the researches. also, the results showed the attention of many researchers in this field on the future of agriculture and water resources of Iran as a semi-arid countryبروز و نمود پیامدهای تغییرات آب و هوایی در دهههای اخیر و اهمیت گرمایش جهانی، منجر به انجام پژوهش در حوزۀ شبیهسازی تغییرات آب و هوایی با بهکارگیری مدلهای آب و هوایی گردش عمومی (GCMs) برای دورههای زمانی آتی شده است. مروری بر منابعی که در ایران، به این امر پرداختهاند، میتواند ضمن ارزیابی روشکار این پژوهشها، نقاط قوت و ضعف آنها را مشخص نموده و جبران کاستیها را رهنمون شود. بدین منظور، مقالاتی که در خصوص شبیهسازی و پیشنگری تغییرات آب و هوایی در ایران منتشر شدهاند؛ بررسی و تعداد 110 مقاله که به موضوع و هدف پژوهش حاضر نزدیکتر بودند گزینش شده و مورد تحلیل قرار گرفتند و میزان تغییرات محتوایی مقالات در دو دهۀ اخیر نیز مقایسه و ارزیابی شد. نتایج، پُراستفادهترین مدلهای GCM و روشهای ریزمقیاسنمایی را شناسایی و میزان تغییرات محتوایی مقالات به لحاظ بهکارگیری چندین مدل و سناریو و صحتسنجی خروجیها در دو دهۀ اخیر را مقایسه و بهبود آنها را آشکار کرد و کاستیهای پژوهشها را مشخص کرد. همچنین نتایج، گویای توجه بسیاری از پژوهشگران این حوزه بر آیندۀ کشاورزی و منابع آبی ایران به عنوان کشوری نیمه خشک بود.https://ccr.gu.ac.ir/article_207983_0beaaf6e13dcc3f72e38fe9958ad1aa3.pdfدانشگاه گلستانپژوهشهای تغییرات آب و هوایی2717-206662120250321Analysis of Variability of Individual Seasonal Index and Rainfall
Regime Patterns, Case Study: Khorramabadتحلیل تغییرپذیری شاخص فصلی مجزا و الگوهای رژیم بارندگی، موردکاوی: ایستگاه سینوپتیک خرمآباد496620798410.30488/ccr.2024.462888.1227FAتقیطاوسیاستاد گروه جغرافیا، دانشگاه سیستان و بلوچستان، زاهدان، ایران0000-0002-9719-6569Journal Article20240614The purpose of the current study is the analysis of variability of seasonal index (SI) and patterns of rainfall regime in Khorramabad city. In this regard, the monthly rainfall data of 70 years, during (1951-2020) have been selected from Khorramabad meteorological station. In order to identify the variability of seasonal patterns of precipitation, the studied statistical period was divided into two halves and also into seven decades. At first, the general characteristics of monthly, seasonal and annual rainfall were analyzed using drawing techniques. Then, precipitation concentration index (PCI) and individual seasonal index (SIi) have been estimated and the trend of these indices has been investigated. The length of the months with maximum rainfall and the variation range of the individual seasonal index (SIi) were evaluated using the ratio between the average seasonal index (S̅I̅) and the mean individual seasonal index (S̅I̅i) for each decade. The results showed that the rainfall regime of Khorramabad is winter (cold half of the year), and the average seasonal index (S̅I̅) showed that the local rainfall regime is seasonal (a dry period and a wet period). Regression analysis of the individual seasonal index (SIi) with the total annual precipitation shows a statistical inverse linear correlation. The time series trend of the (SIi) was examined to verify that no significant change in the seasonal rainfall regime occurred. However, the interannual changes of individual seasonal index (SIi) have caused four different seasonal patterns in the rainfall regime of Khorramabad. In general, it can be said that the patterns of the seasonal regime in Khorramabad have fluctuating behavior, intermittently decreasing or increasing the period of rainfall.هدف پژوهش حاضر تجزیه و تحلیل تغییرپذیری شاخص فصلی (SI) و الگوهای رژیم بارندگی ایستگاه سینوپتیک خرمآباد است. در این راستا، دادههای بارندگی ماهانۀ 70 سال، طی (2020-1951) از ایستگاه هواشناسی خرمآباد انتخاب شده است. بهمنظور شناسایی تغییرپذیری الگوهای فصلی بارش، دورة آماری مورد مطالعه به دو نیمه و نیز به 7 دهة تقسیم شد. نخست، مشخصات عمومی بارش ماهانه، فصلی و سالانه با استفاده از شگردهای ترسیمی واکاوی شد. سپس شاخص تراکم بارندگی (PCI) و شاخص فصلی مجزا (SIi) برای هر سال برآورد شد و وجود روند این شاخصها بررسی شده است. طول دورۀ ماههای با بیشینۀ بارندگی و نیز دامنۀ تغییرپذیری شاخص فصلی مجزا (SIi)، با استفاده از نسبت بین میانگین شاخص فصلی (S̅I̅) با میانگین شاخص فصلی مجزا (S̅I̅i) برای هر دهه بررسی شد. نتایج نشان داد رژیم بارندگی خرمآباد زمستانی (نیمۀ سرد سال) است و میانگین شاخص فصلی (S̅I̅) گویای حاکمیت رژیم فصلی بارندگی (یکدورۀ خشک و یکدورۀ بارانی) در محل است. تجزیه و تحلیل رگرسیون شاخص فصلی مجزا (SIi) با مجموع بارش سالانه بیانگر یک همبستگی خطی معکوس آماری است. روند سری زمانی (SIi) نشان داد که هیچ تغییر چشمگیری در رژیم فصلی بارندگی رخ نداده است. به هر روی، تغییرات بینسالانۀ شاخص فصلی مجزا (SIi)، موجب بروز چهار الگوی فصلی متفاوت در رژیم بارشی خرمآباد شده است و در مجموع الگوهای رژیم فصلی خرمآباد دارای رفتار نوسانی است که به تناوب موجب کاهش یا افزایش دورۀ بارانی میشود.https://ccr.gu.ac.ir/article_207984_b804dd8ad71f6ac5af117bd66f55ff49.pdfدانشگاه گلستانپژوهشهای تغییرات آب و هوایی2717-206662120250321The role of main elements distribution and evaluation of loess weathering indexes in reconstruction of ancient climatic changes in Golestan provinceنقش توزیع عناصر اصلی و ارزیابی شاخص های هوازدگی لس ها دربازسازی تغییرات اقلیمی دیرینه استان گلستان678620956310.30488/ccr.2024.468797.1229FAآرشامینیگروه زمین شناسی - دانشگاه گلستان - گرگان - ایرانJournal Article20240724Loesses are one of the most important indicators of Quaternary climate changes. Golestan province, as one of the most extended loess areas in the northeast of Iran, links the loess of Central Asia with the loess of Eurasia. In this study, the geochemical composition (main elements) and the weathering rate of the loess of Golestan province were comparatively analyzed in 16 stations scattered throughout three main areas. Geochemical evaluation of the Golestan loess showed different percentages of SiO<sub>2</sub>, Al<sub>2</sub>O<sub>3</sub>, Fe<sub>2</sub>O<sub>3</sub>, CaO, MgO, Na<sub>2</sub>O and K<sub>2</sub>O oxides in its chemical composition. SiO<sub>2</sub>, which was the most abundant oxide, increased with the increase of Al<sub>2</sub>O<sub>3</sub>, indicating the abundance of aluminosilicate minerals such as feldspars and mica. The loess weathering rate was measured using 5 different indices. The results showed that the sediment weathering rate increased from Region 3 (east and northeast) to Region 1 (west), which could be attributed to the wetter climate of Region 1. These indices also indicated an average chemical change in the loess of Golestan province. Evaluation of the main oxides changes and their correlation with the weathering indices directly illustrated the ancient climatic changes in the study area. Comparative analyses of the five indices revealed that the use of CPA index, as the most suitable index with the least error, could be recommended for the Golestan loess.لس ها از مهمترین شاخص های تغییرات آب و هوایی کواترنری به شمار می روند و استان گلستان بهعنوان یکی از گستردهترین پهنههای لسی ایران، حلقه ارتباطی بین لسهای آسیای مرکزی و اوراسیا محسوب و در شمال شرق ایران گسترده شده است. در این مطالعه ترکیب ژئوشمیایی لسهای استان گلستان (عناصر اصلی) و میزان هوازدگی این لسها بهصورت مقایسهای در 16 ایستگاه پراکنده در 3 ناحیه اصلی مختلف مورد تجزیه و تحلیل قرار میگیرد. ارزیابی ژئوشیمیایی لسهای گلستان نشان می دهد در ترکیب شیمیایی لسهای استان گلستان اکسیدهای,SiO<sub>2</sub>,Al<sub>2</sub>O<sub>3</sub>,Fe<sub>2</sub>O<sub>3</sub> CaO، MgO، Na<sub>2</sub>O و K<sub>2</sub>O با درصدهای متفاوتی وجود دارد که SiO<sub>2</sub> فراوانترین اکسید است. مقدار SiO<sub>2</sub> با افزایش Al<sub>2</sub>O<sub>3</sub> افزایش مییابد که حاکی از حضور فراوان کانیهای آلومینوسیلیکاته مانند فلدسپارها و میکاهاست. محاسبه شاخصهای هوازدگی لسهای گلستان با 5 شاخص مختلف اندازه گیری شده و نشان میدهد از منطقه 3(شرق و شمال شرقی) به منطقه 1 (غرب) میزان هوازدگی رسوبات بیشتر میشود که میتوان آن را به آبوهوای مرطوبتر ناحیه 1 نسبت داد. همچنین این شاخصها نشاندهنده دگرسانی شیمیایی متوسط در لسهای استان گلستان است. ارزیابی تغییرات اکسیدهای اصلی و میزان همبستگی آنها با شاخص های هوازدگی، به صورت مستقیم نشان دهنده رصد تغییرات اقلیمی دیرینه در منطقه است. بررسی های مقایسه ای و تطبیقی در بین شاخص های پنجگانه نشان میدهد در لسهای گلستان استفاده از شاخص CPA بهعنوان مناسب ترین شاخص پیشنهادی با کمترین خطا قابل توصیه میباشد.https://ccr.gu.ac.ir/article_209563_b486f0093e0c58ff849b25aaff54be10.pdfدانشگاه گلستانپژوهشهای تغییرات آب و هوایی2717-206662120250321Analysis of Vegetation Changes Based on Vegetation Indices
(Case Study: Rasht County)بررسی تغییرات پوشش گیاهی و دمای سطح زمین در شهرستان رشت8710421304110.30488/ccr.2025.484698.1252FAصیاداصغری سراسکانرودگروه جغرافیای طبیعی، دانشکده علوم اجتماعی، دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل، ایران،ابوذرصادقیدانشجوی دکتری، گروه جغرافیای طبیعی، دانشکده علوم اجتماعی، دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل، ایران.0009-0002-2169-6337حمیدسلیمانیدانشجوی کارشناسیارشد، گروه جغرافیای طبیعی، دانشکده علوم اجتماعی، دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل، ایران.نسااکبریدانشجوی کارشناسیارشد، گروه جغرافیای طبیعی، دانشکده علوم اجتماعی، دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل، ایران.Journal Article20241021This study investigates changes in vegetation cover and land surface temperature in Rasht County during the years 2010, 2015, 2020, and 2024. To achieve this, Landsat satellite imagery and various vegetation and water indices, including NDVI, MNLI, MSR, SAVI, OSAVI, VARI, MNDWI, IPVI, and EVI, were utilized. The data were processed through the Google Earth Engine (GEE) platform and analyzed with high precision. The vegetation data analysis revealed a significant reduction in vegetation health and density in areas undergoing urban and industrial development. In particular, the NDVI and SAVI indices highlighted severe degradation of vegetation in the northern and eastern parts of Rasht, where agricultural and forest lands have been converted into residential and industrial areas. These changes have also led to a decline in environmental quality. Regarding land surface temperature (LST), results showed a considerable increase in urban areas due to reduced vegetation cover and the expansion of hard infrastructure such as asphalt and concrete. The phenomenon of urban heat islands was clearly observed. Average temperatures ranged from 17.6°C to 65.3°C across the study years. Areas with dense vegetation experienced lower temperatures due to higher evapotranspiration, whereas areas with little to no vegetation and substantial hard surfaces exhibited higher temperatures. This research underscores the importance of using vegetation and water indices for environmental monitoring. The findings can serve as a foundation for improving management strategies to protect natural resources, mitigate the adverse impacts of urban and industrial development, and enhance the quality of life for local residents. Furthermore, the results highlight the need for continuous monitoring of vegetation and land surface temperature to identify critical areas and develop appropriate solutions.این پژوهش به بررسی تغییرات پوشش گیاهی و دمای سطح زمین در شهرستان رشت طی سالهای 2010، 2015، 2020 و 2024 پرداخته است. برای این منظور، از تصاویر ماهوارهای لندست و شاخصهای متنوع گیاهی و آبی شامل NDVI، MNLI، MSR، SAVI، OSAVI، VARI، MNDWI، IPVI و EVI استفاده شده است. این دادهها در سامانهGoogle Earth Engine (GEE) پردازش شدند و نتایج با دقت بالا تحلیل گردیدند. تحلیل دادههای پوشش گیاهی نشان داد که در مناطق تحت توسعه شهری و صنعتی، کاهش قابلتوجهی در سلامت و تراکم پوشش گیاهی رخ داده است. بهطور خاص، در نواحی شمالی و شرقی رشت، شاخصهای NDVI و SAVI نشاندهنده تخریب شدید پوشش گیاهی و تبدیل زمینهای کشاورزی و جنگلی به مناطق مسکونی و صنعتی هستند. این تغییرات همچنین به کاهش کیفیت زیستمحیطی منجر شده است. در تحلیل دمای سطح زمین، نتایج نشان داد که دما در مناطق شهری به دلیل کاهش پوشش گیاهی و افزایش زیرساختهای سخت مانند آسفالت و بتن، بهطور قابلتوجهی افزایش یافته است. پدیده جزیره حرارتی شهری بهوضوح قابل مشاهده بود. میانگین دما از 6/17 تا 3/65 درجه سلسیوس در سالهای مورد مطالعه متغیر بوده است. مناطق دارای پوشش گیاهی انبوه به دلیل تبخیر و تعرق بیشتر، دمای پایینتری را تجربه کردهاند، در حالی که مناطق فاقد پوشش گیاهی و دارای زیرساختهای سخت، دماهای بالاتری نشان دادند. این پژوهش بر اهمیت استفاده از شاخصهای گیاهی و آبی برای پایش تغییرات محیطزیستی تأکید دارد. یافتهها میتوانند مبنای بهبود برنامهریزیهای مدیریتی برای حفاظت از منابع طبیعی، کاهش اثرات منفی توسعه شهری و صنعتی و بهبود کیفیت زندگی ساکنان منطقه باشند. علاوه بر این، نتایج بر اهمیت پایش مستمر پوشش گیاهی و دمای سطح زمین برای شناسایی مناطق بحرانی و تدوین راهکارهای مناسب تأکید میکنند.https://ccr.gu.ac.ir/article_213041_3fe5f0be9a924dc6f8e651bb90482e0a.pdfدانشگاه گلستانپژوهشهای تغییرات آب و هوایی2717-206662120250321A Long-term Study (2000-2014) of Aerosol Impact on Cloud Properties
in Two Different Climatic Regions of Western and Southwestern Iranمطالعه تأثیر هواویزها بر ویژگیهای ابر و توفانهای تندری در مناطق غرب و جنوب غرب ایران10412221756610.30488/ccr.2025.486280.1254FAرضارمضانیکارشناسارشد، گروه فیزیک فضا، مؤسسه ژئوفیزیک دانشگاه تهران، تهران، ایران0009-0003-6264-6413مریمقرایلودانشیار، گروه فیزیک فضا، مؤسسه ژئوفیزیک دانشگاه تهران، تهران، ایرانمجیدمزرعه فراهانیدانشیار، گروه فیزیک فضا، مؤسسه ژئوفیزیک دانشگاه تهران، تهران، ایران0000-0001-8396-0725نفیسهپگاه فراستادیار، پژوهشکده علوم جوی، پژوهشگاه ملی اقیانوسشناسی و علوم جوی، تهران، ایران0000-0003-4885-7428Journal Article20241101Aerosols are solid or liquid particles found in the atmosphere, originating from both natural sources (including wind-blown dust, ocean evaporation, and volcanic eruptions) and human activities (like burning fossil fuels and changes in land cover). Aerosols play a significant role in the nucleation of cloud droplets and ice crystals, thereby affecting various cloud microphysical processes. Due to the complex mechanisms through which aerosols influence cloud properties, the potential effects of aerosols on thunderstorm characteristics require further investigation. In this study, the impact of aerosols on cloud properties in the western and southwestern<strong> </strong>regions of Iran during thunderstorm events from 2000 to 2014 was examined. The observational data, including cloud fraction, ice cloud optical thickness, cloud top height, and aerosol optical depth (AOD), were extracted from the Moderate Resolution Imaging Spectroradiometer (MODIS) sensor for two different climatic regions in the west (R1) and southwest (R2) of Iran over a 15-year study period. Data from the Terra satellite (2000 to 2003) and the Aqua satellite (2003 to 2014) were utilized. Region R1, due to its geographical location and proximity to neighboring desert areas, is influenced by dust storms. Region R2, being coastal and surrounded by desert regions near the Persian Gulf, is also significantly affected by aerosols. The study results indicate that increased aerosols lead to enhanced cloud fraction in both regions (with correlation coefficients of 0.35 and 0.39, respectively). However, the effect of aerosols on ice cloud optical thickness and cloud top height varies depending on the type of aerosols. In region R1, there is a positive correlation between AOD and ice cloud optical thickness ((with a correlation coefficient of 0.54), while in R2, the correlation is negative (with a correlation coefficient of -0.25). Furthermore, there is a positive correlation between AOD and cloud top height in both regions (0.54 and 0.32, respectively) with a stronger correlation observed in region R1.هواویزها ذرّات جامد یا مایع معلق در جوّ هستند که از منابع طبیعی و انسانزاد انتشار مییابند و با جذب و پراکندگی تابشهای طول موج کوتاه خورشیدی و طول موج بلند زمینی بهطور مستقیم بر توازن تابشی جوّ اثر میگذارند. از آنجائیکه هواویزها نقش عمدهای در هستهزایی قطرکهای ابر و بلورهای یخ بهصورت ناهمگن دارند، بهطور غیرمستقیم بر فرایندهای خردفیزیکی ابر نیز تأثیر میگذارند. پیچیدگی سازوکار مربوطه موجب شده تا بررسی آنها در خلال توفانهای تندری از اهمّیّت بیشتری برخوردار شود. در مطالعۀ حاضر، اثر هواویزها بر ویژگیهای ابر در مناطق غرب و جنوب غرب ایران در طی رخدادهای توفانتندریِ سالهای 2000 تا 2014 بررسی شده است. در این راستا، دادههای اندازهگیریشدۀ کسر ابر، ضخامت نوری ابر یخی، فشار و دمای قلّۀ ابر و عمق نوری هواویزها (AOD) از سنجندۀ MODIS برای دو منطقۀ متفاوت اقلیمی R1 و R2 برای بازه مطالعاتی 15 ساله استخراج شد. از سال 2000 تا 2003 از دادههای ماهوارۀ Terra و از سال 2003 تا 2014 از دادههای ماهوارۀ Aqua استفاده شده است. منطقۀ R1 بهدلیل موقعیت جغرافیایی آن و نزدیکی به بیابانهای کشورهای همسایه تحت تأثیر توفانهای گردوخاک قرار میگیرد. منطقۀ R2 ساحلی بوده و بیابانهای کشورهای حاشیۀ خلیج فارس و نیز تراکم کشتیها سبب ایجاد منابع گوناکون هواویز در این منطقه میشود. نتایج حاصل از این مطالعه نشان داد که افزایش هواویزها، کسر ابر را در هر دو منطقه افزایش میدهند (با ضرایب همبستگی بهترتیب برابر 35/0 و 39/0)، اما بسته به نوع هواویزها، اثرات متفاوتی بر ضخامت نوری ابر یخی و ارتفاع قلّۀ ابر دارند. همبستگی مثبت (54/0) بین AOD و ضخامت نوری ابر یخی در منطقۀ R1 و همبستگی منفی (25/0-) بین AOD و ضخامت نوری ابر یخی در R2 وجود دارد. همچنین، بین AOD و ارتفاع قلّۀ ابر در هر دو منطقه بهترتیب همبستگی مثبت 54/0 و 32/0 بهدست آمدhttps://ccr.gu.ac.ir/article_217566_b1cbeb99a0e1afecaf11bc0fcbd7d8a1.pdf